Có những người có phước báo từ kiếp nào, thì sẽ gặp hoàn cảnh tốt, để không bao giờ bị trở thành người bất thiện. Những người như thế không cần tôn giáo nào hoặc ai hướng dẫn thì cũng trở nên người thiện.

 
Chào cô Cõi!
 
Tôi thích đọc bài của Cõi viết vì thường có những ý nghĩ rất hay và mới lạ đáng suy gẫm. Xin được trích một đoạn của bài viết của cô Cõi trả lời "Cừu" trong đề mục "Một cách nhìn khác" để xin ý kiến.
 
Hôm nay, đọc đoạn trích ở trên, tự bản thân nghe hơi ngờ ngợ. Ngẫm nghĩ mãi, có lẽ mặc dầu "nhàn cư vi bất thiện" thì thuận tai nhưng hình như  "người bất thiện" thì hơi lạ. Có phải vì mình hay nói, viết là "người lương thiện" chứ không nói hay viết là "người bất thiện".
 
Các từ Hán Việt nhiều khi cũng rắc rối. Mặc dầu hai từ Hán Việt "vô" và "phi" đều có nghĩa là không, nhưng "vô chính phủ" là phản loạn còn "phi chính phủ" là không phải của chính quyền.
 
Anh chị em nào thấy sai xin chỉ giúp.

Theo tôi, người bất thiện là chữ bình thường bên cạnh người bất nhân, kẻ bất nghĩa, kẻ phi nghĩa.
Ít ai nói bất luân mà vô luân hay phi luân (phi và vô có khác biệt nho nhỏ).
Hai tiềng quen thuộc với người Việt, Anh và Pháp, có những tiếp đầu ngữ khác nhau để chỉ xa gần sự không; immoral, anormal; non permanence (vô thường), non-regressive (bất thối chuyển), desordre; disorder. Hán Việt thì co vô, bất phi.
Trường hợp không dùng Hán Việt, chữ thoải mái nhất là không. Không đẹp, không vui, không buồn..
Trong ngôn ngữ tếu xuất hiện chữ "mậu" như mậu lúi (không tiền) và nhất là chữ "mậu binh" của xập xám chưởng. Thật ra chữ mậu là đọc chữ "vô" theo người tàu. Nhật đọc chữ vô thành "mu" (vô sở úy: mu sho i). VN đọc thành vô, ngoại trừ chữ Nam Mô.

Phiên-Ngung : "Hôm nay, đọc đoạn trích ở trên, tự bản thân nghe hơi ngờ ngợ. Ngẫm nghĩ mãi, có lẽ mặc dầu "nhàn cư vi bất thiện" thì thuận tai nhưng hình như  "người bất thiện" thì hơi lạ."

Chào các Vị !
Cũng như Anh Phiên-Ngung, đây là lần đầu Tê nghe "người bất thiện", tuy hiểu ý Cô Cõi muốn nói gì, nhưng "Người bất thiện" hay "người chẳng hiền-lành" nghe hơi kỳ. Xin góp thêm vài ý-kiến như vầy :
Nhàn cư vi bất thiện = Ở không(nhàn rỗi) (thì sẽ) làm điều chẳng hiền-lành.
Tiếng Hán-Việt Thiện 善 có nghĩa là hiền-lành, tiếng HV phản-nghĩa là Ác 惡. Trong sân chùa xưa có hai pho tượng gọi là Ông Thiện và Ông Ác. Không ai gọi Ông Ác là Ông Bất-Thiện, cũng như không ai gọi Ông Thiện là Ông Bất-Ác.
Người hiền-lành thì gọi là người hiền-lành (tiếng HV là thiện-nhân), người ác thì gọi là người ác (HV ác-nhân). Người bất-thiện = người không hiền-lành, không phải là cách ăn nói Việt-Nam, không có cách dùng chữ HV "bất-thiện-nhân"(người bất-thiện) trong tiếng Việt. Thiên-hạ chửi : "Đồ ác-nhơn, ác-đức", không ai chửi : "Đồ bất-thiện-nhơn, bất-hữu-đức".
Đúng như Anh Tuệ nói, những tiếng HV phủ-nhận Vô, Bất, Phi, cách dùng có hơi khác nhau, không phải muốn dùng thế nào cũng được, cũng như tiếng Việt có không(có), không (làm), không(phải), và chẳng, cũng như non-, not, im-, in- trong tiếng Anh vậy. Thí-dụ :
-Ấu bất học, lão hà vi = Nhỏ chẳng(chịu) học, lớn làm gì?
-Phi thương bất phú = Không(làm)buôn-bán (thì) Chẳng (được) giầu-có .
-Vô chính-phủ = Không có chính-phủ = Anarchy
-Phi-chính-phủ = Không phải là chính-phủ =Non-governmental

Anh Tuệ nói "mậu lúi" là không tiền, trước đây Tê có nghe "mậu lúi" mà không hiểu rõ là họ nói gì ; nhưng có nghe "mậu dậu xìn =  無有錢 = vô hữu tiền = không có tiền. Không biết "mậu lúi" là tiếng Hoa giọng Quảng, Tiều (Triều-Châu), hay Khách-Gia (Hẹ) ? Xin Anh Quách-Xuân-Sơn giúp ý-kiến, được không ?

không ai chửi : "Đồ bất-thiện-nhơn, bất-hữu-đức".

  Có chớ anh Tê.

   ==>  ơi cái thằng cha đó ăn ở thất đức.  :)))))
   ==>  mày làm gì bất nhơn dzậy mậy  :))))

 nhưng có nghe "mậu dậu xìn =  無有錢 = vô hữu tiền = không có tiền.

  Oánh sập xám mà hỏng có chi đầu, chi đít cũng không thì gọi là  "mậu thầu mậu vỹ"  :)))))))

Triển-Chiêu : "Có chớ anh Tê.
==>  ơi cái thằng cha đó ăn ở thất đức.  :)))))
==>  mày làm gì bất nhơn dzậy mậy  :))))

Đúng vậy Anh Triển-Chiêu !
Có những lời nói như vậy vì cách dùng chữ Hán-Việt của họ là đúng. Thất đức = Mất đức. Bất nhơn = Chẳng có lòng nhơn (thương người). Anh có nghe ai nói : Đồ người bất-thiện . Đồ bất-thiện-nhơn, chưa ?

Em nhớ trong Đạo Đức Kinh có câu:

Thiện nhân giả bất thiện nhân chi sư
Bất thiện nhân giả thiện nhân chi tư
(người không tốt nhìn người tốt để học theo
người tốt nhìn người không tốt để suy gẫm)

 
Oh Lord, please don't let me be misunderstood...

Em nhớ trong Đạo Đức Kinh có câu:
Thiện nhân giả bất thiện nhân chi sư
Bất thiện nhân giả thiện nhân chi tư
(người không tốt nhìn người tốt để học theo
người tốt nhìn người không tốt để suy gẫm)

Cô Ốc thật là giỏi nhỉ ! Thuộc làu Đạo-Đức Kinh ! Chỉ nghe mấy tiếng "người bất-thiện" là nhớ ngay ra câu trên. Đúng là trong trong Kinh Đạo-Đức của Trung-Hoa có dùng chữ "bất thiện nhân". Nhưng ở đây Anh Phiên-Ngung và Tê đang nói đến cách ăn nói, và cách dùng chữ Hán-Việt của người Việt, nên nghe "người bất-thiện" thấy lạ tai.
Có lẽ rất ít người Việt thuộc làu Đạo-Đức-Kinh như Cô Ốc, và dùng chữ "bất-thiện nhân" trong lời ăn tiếng hàng ngày như Ông Lão-Tử dùng viết sách đời xưa.
Câu nói trên của Lão-Tử kể cũng khó hiểu. Đã là người không tốt "bất thiện nhân", thì có đời nào bọn chúng nhìn người tốt để học theo.
Hai câu dịch bên dưới hai câu của Lão-Tử là do Cô Ốc, hay ai dịch vậy ? Có gì kỳ-kỳ đấy !

Chào anh Trò Tê.  Cho PV chào Ốc chút.
Ai muốn gọi Ốc là cô thì gọi, PV không gọi Ốc là cô đâu.
Thấy Ốc lững thững vào đây, PV chạy theo chào Ốc.  

theo như vốn liếng tiếng tàu chợ lớn của tui, mậu lúi là tiếng lóng của người Quảng Đông,  đại khái là hết tiền... anh Trò Tê làm sao post được chữ tàu hay hén ??

xin chào hết các anh chị xa gần !!!

Vann : "theo như vốn liếng tiếng tàu chợ lớn của tui, mậu lúi là tiếng lóng của người Quảng Đông,  đại khái là hết tiền... anh Trò Tê làm sao post được chữ tàu hay hén ??
Xin chào hết các anh chị xa gần !!!"

Chào Anh Vann ! Xin hỏi "lúi" có nghĩa gì ? Nếu biết nghĩa thì Tê có thể đoán ra âm Hán-Việt, hay là có chữ thì có thể đếm nét mà tra tự-điển. Nếu Anh Vann muốn dán chữ Hán thì dùng tự-điển Thiều-Chửu link dưới đây, hay các tự-điển chữ Hán khác có nhiều trên "mạng" mà !
http://nguyendu.com.free.fr/langues/hanviet.htm